Sudsko veće Višeg suda u Novom Pazaru donelo je juče presudu kojom je Omer Husović (57) osuđen na 30 godina zatvora za ubistvo poznatog novopazarskog urologa Safeta Skenderija (45) u julu prošle godine.
U obrazloženju predsenice ovog veća Zejnepe Kavrajić se navodi da je presuda doneta za teško ubistvo.
Advokat porodice Skenderi Enes Hadžibegović rekao je da su objavljivanjem ove presude potvrđeni navodi optužnice da je Husović izvršio teško ubistvo.
Skenderi je sa osam hitaca ubijen 17. jula prošle godine, oko 22 sata, u ulazu u stambenu zgradu u Mitrovačkoj ulici.
Motiv ubistva bio je trogodišnje odbijanje porodice Husović da napusti stan, koji je Skederi kupio na javnoj prodaji, jer ga je brat Omera Husovića izgubio zbog neizmirivanja obaveza po hipotekarnom kreditu.
S obzirom da je rok za iseljenje iz stana istekao, Skenderi je došao sa suprugom da se raspita kada će se iseliti, međutim dočekao ga je revoltirani Omer Husović koji je ispalio više hitaca na njega.
Privredna delegacija Ujedinjenih arapskih emirata posetila je Novi Pazar sa ciljem da se upozna sa uslovima poslovanja ovdašnjeg privatnog sektora. Kako je rečeno nakon sastanka, posebno interesovanje postoji u pogledu doprinosa razvoju malih i srednjih preduzeća.
„Mnogo je proizvoda i oblasti koje su nam, kada je o vašem gradu reč, izuzetno interesantne. Sektor poljoprivrede, proizvodna nameštaja i medicinski resor veoma su zanimljivi. Verujemo da u navedenim oblastima možemo ostvariti konkretnu saradnju i time ubrzati napredak Novog Pazara“, rekao je generalni sekretar Federacije privredne komore UAE, Hamed Muhamed bin Salem, izrazivši zadovoljstvo gostoprimstvom u Novom Pazaru.
Današnji sastanak je prvi u nizu planiranih susreta zarad konkretizacije dogovora, a kako je kazao član Gradskog veća Fevzija Murić, gotovo je izvesna i saradnja u proizvodnji zdrave hrane i banjskog turizma.
Ja mislim da je Vučić u situaciji da realno pogleda u probleme. Dobro je da se mijenja, i njegova transformacija je pozitivna.
Čini mi se ovako da Dodik prolazi lakše kod predsjednika Srbije, nego kod ostatka svijeta”, kazao je Ejup Ganić u večerašnjem Pressingu na N1.
O srpsko-bošnjačkom dijalogu u Pressingu N1 govorili su: srpski političar bosanskih korijena Čedomir Jovanović i bosanski političar i akademik, porijeklom iz Srbije, Ejup Ganić.
Koji su prvi problemi koji se moraju riješiti između Srba i Bošnjaka, i u Srbiji i u BiH, pitanje je koje je otvorilo Pressing sa večerašnjim gostima.
”Mislim da je svima jasno koji su početni problemi. To su problemi koji su se izbjegavali godinama. Prijedlozi rješenja između dva naroda. BiH mora biti funkcionalna država, to ona danas nije. To trpi Bosna, a taj scenarij stvara velike probleme Srbiji”, kazao je Jovanović u uvodu.
Ganić, s druge strane apostrofirao je važnost priključenja NATO-u, što je bila tema nastavka razgovora. ”Mi moramo osigurati da nema više konflikta. Kao što je premijer Vučić kazao, 100 godina smo živjeli zajedno, ali događala su se stradanja Bošnjaka. Moramo napraviti formulu u kojem se više takve stvari neće događati. Ključna stvar za mene jeste da osiguramo sigurnost ulaskom u NATO. Nama Srbija osporava članstvo u NATO. Beograd ne priznaje građansko glasanje, nego da etničke grupe glasaju. Time se vraćaju stvari na početak. Dok gospodin Vučić u Sarajevu fino govori, imamo situaciju da Milorad Dodik potpaljuje vatru. Srbija mora odluičiiti da ima li Dodik prolaz u Beogradu s tim idejama o odcjepljenju”, kazao je Ganić.
”Milorad Dodik je podložan utjecaju sredine u kojoj živi. Njegova ideja referednuma potpaljuje vatre, to je istina. Poanta je u stvaranju ideja koje će stvoriti klimu da toga ne bude”, replika je Jovanovića, apostrofirajući činjenicu da svim građanima na neki način mora biti podjednako dobro – kako Dodikove riječi ne bi imale utjecaja.
”Bruxellesom dominiraju dva osjećaja. Ideja proširenja je jedan, a drugi je prihvaćanje ideje da narodi koji teže k EU su izgubili strpljenje. Moramo prepoznati svoj interes u Europskoj Uniji. Istina je da mi EU nismo više prioritet.Ukrajina, grčka finansijska kriza. Euorpa nema više vremena na krvavo Kumanovo”, riječi su Čedomira Jovanovića.
”Ja ne znam niti jednu državu u Evropi koja je ušla u EU, a da nije postala članica NATO-a. Problem za regiju je što smo izgubili jako puno vremena. Tu nema kompromisa. NATO je potreba i BiH, Srbiji, Kosova, Makedonije, Crne Gore. Nije tajna, svi žele da se dočepaju NATO-a. Potpaljivanje ideja referenduma pravi probleme Beogradu, a ne samo NATO-u”, dodao je.
”Više od polovine Srba u BiH priželjkuje da naša zemlja uđe u NATO. Nikome više nije od sukoba. Neki u Srbiji kažu da ne žele u NATO jer kažu da ih je ta institucija bombardirala. Istina je da se svima ulazi u NATO. U Srbiji se dobar dio Bošnjaka ne osjeća sigurno, pogotovo nakon što ih je Milošević izbrisao kao konstitutivni narod. Ono što se nadam jest da iza Vučićeve ideje stoji integralni stav Srbije. Nadam se da je izrastao u jednog demokrata. Srbija mora reći mlađim generacijama šta je bilo u ratu. A ne da to krije od srednjoškolaca i studenata”, nadovezao se Ejup Ganić.
Otvorena je tema o pregovaračima u srpsko-bošnjačkom dijalogu. Pitanje je bilo da li se može napraviti stogodišnji mir bez razjašnjavanja prijašnjih istina.
‘Od istine se ne može pobjeći. U Srbiji su događanja u ratu stvar su koja se krije. Postoji nepoželjna istina. Došli smo do frapantnih podataka da su mlađe kategorije stanovinštva zapravo najradikalnije. Dijelimo se po nacionalnim granicama u 21. stoljeću. Ako Angela Merkel može reći da je Dan pobjede nad fašizmom zapravo dan oslobođenja Njemačke od nacizma, nemamo razloga govoriti da u Srebrenici nije bio genocid. Srbija je isporučila i Karadžića i Mladića Haagu. Upućeni smo jedni na druge, a nema perspektive ako izbjegavamo sve što je loše u našim odnosima”.
Jovanović je dodao da je posljednih godina bio jako kritičan prema izjavama Milorada Dodika zbog činjenica da je svjestan gdje će to odvesti i Srbiju i Bosnu.Milošević je, kaže Jovanović, išao tim putem – i svima je jasno kako je to završilo.
Da li je Vučić u pravu kada kaže da je u interesu Srbije da ima dobre odonse sa Bošnjacima, pitanje je upućeno Ganiću.
”Predstavlja li Vučić široki spektar političkog utjecaja u svojoj zemlji?” Pitao je Ganić, te nastavio: ”Dio Zapadnog Balkana postaje neka tampon zona. Nije sigurnosno riješena. Od toga pati i Srbija, ali i Bosna najviše. Cilj svima nam je da bolje živimo. To nas treba ujediniti. Mi smo nažalost, Bošnjaci i Srbi su bili dva najbliža naroda. Ako smo gdje pogriješili, to je bilo zbog loše procjene.
Ganić je istakao da Srbi moraju pobjeći od aksioma Dobrice Ćosića, budući da su kako kaže ”uvijek bili narod od pera”, ali je istaknuo da su Bošnjaci u Srbiji dosta stigmatizirani još od vremena Miloševića, te da taj duh živi i danas, pogotovo u Sandžaku.
Jovanović je s druge strane pitan kako gleda na put koji je prošao incijator ideje o srpsko-bošnjačkom dijalogu, jer je prošao put od radikala koji je prijetio nestankom Bošnjaka – do medijatora da rata ne bude.
”To je argument koji treba da ulije samopouzdanje. Nije bilo lako u vrijeme kada je iznosio svoje stavove. Međutim obala na koju je prešao je dobra. To su stvari koje mijenjaju društvo. Kada neko koga opišete kao nacionalista, pređe na drugu stranu, ja tu nalazim osobnu satisfakciju, i dokaz da sebe ne promatramo kao idealiste – i daje nam snagu da mijenjamo stvari u mjestima gdje živimo. Ako on to može uraditi, možemo svi. Ja vjerujem da to mogu lideri u RS-u poput Dodika uraditi istu stvar”.
Koliko spomenutom dijalogu mogu naškoditi Dodikove izjave o referendumu, pitani su gosti.
”Sve bi bilo bolje kada sami sebe ne bi saplitali. Mislim da je Vučić je sa svojim izjavama odgovorio Dodiku. Bitno je šta misli Beograd. On jako dobro zna da mi njegovu politiku smatramo kao ishitrenu. Nacionalizmom ne može sakriti lošu politiku koju je vodio. Ja ga se srećam drugačijeg, kada je optuživao SDS. On je danas sa svojim stavovima problem, ali to nije kurs kojim će se kretati Beograd u budućnosti”, odgovorio je Jovanović.
”Slažem se da je Srbija zgriješila u odnosu prema Sandžaku. Mada mislim da je danas dosta drugačiji odnos službenog Beograda prema tom dijelu. Problemi koji su dolje su zapravo nemoć Beograda da se to riješi. Sandžak uvijek ima nekog političara u vrhu vlasti. Nacionalne tenzije su stvar prošlosti, jer se rješavaju problemi koji postoje. Sanžak je talac, pritistnut RS-om s jedne, Kosovom s druge, Crnom Gorom s treće strane, pa je to malo nezdravo. Beograd jeste često mijenjao prema tom dijelu, i danas je u raskoraku.
Novi Pazar – Četiri puta četničke jedinice pod vođstvom Mašana Đurovića i Radomira Cvetića koji su bili pod direktnom komandom Draže Mihajlovića napadali su Novi Pazar a upravo u to vreme na obroncima novopazarskog planinskog venca Vlajna bio je i partizanski komesar Petar Stambolić sa nekoliko svojih saradnika kojeg su meštani Bošnjaci hranili.
Posle okupacije Kraljevine Jugoslavije, u svojstvu instruktora PK radio je na organizovanju ustanka na području Jagodine i Smederevske Palanke, i na formiranju prvih partizanskih jedinica u centralnoj i zapadnoj Srbiji. U jesen 1941. godine je, u tada oslobođenom, Užicu radio na organizovanju organa narodne vlasti i bio izabran za prvog sekretara Glavnog narodnooslobodilačkog odbora za Srbiju.
Posle povlačenja Glavnine partizanskih snaga iz Srbije u Sandžak, decembra 1941. izabran je za člana Glavnog štaba NOP odreda Srbije. U Bosni se nalazio do kraja 1942, najpre u Štabu Druge proleterske udarne brigade, a od marta 1942. na političkom radu u Pokrajinskom komitetu KPJ za Bosnu i Hercegovinu.
Krajem 1942, po zadatku CK KPJ, upućen je na partijski rad u Srbiji. Kratko vreme boravio je u Sremu, a zatim prešao u Beograd, gde je kao član Pokrajinskog komiteta KPJ za Srbiju, radio na organizovanju i jačanju organizacija i rukovodstva KPJ i Narodnooslobodilačkog pokreta u Srbiji.
Oliver Antić, pravni zastupnik predlagača rehabilitacije komandanta Jugoslovenske vojske u otadžbini, i savetnik predsednika Tomislava Nikolića, izjavio je da je danas veliki dan za pravo i pravdu, jer je sud odlučio da rehabilituje Mihailovića, i da bi ovaj dan trebalo da se slavi u Hrvatskoj, Bosni i Hercegovini i Sloveniji.
Antić je novinarima ispred Višeg suda u Beogradu rekao da je u sastavu Jugoslovenske vojske u otadžbini bilo 10.000 Hrvata, 8.000 muslimana i 6.000 Slovenaca i da njihovi potomci treba da slave dan kada je Mihailović rehabilitovan.
“Oni su bili izvorni antifašisti, a ne oni koji su 1943. prešli u partizane, oni su osvetlali obraz sebi i svojim porodicama”, rekao je Antić.
Prema njegovim rečima, Viši sud u Beogradu ispravio je istorijsku grešku učinjenu Mihailoviću.
“Pravo je nastalo kada je usvojeno načelo da se mora čuti druga strana, a oni nisu dali da se čuje druga strana”, kazao je Antić.
Viši sud u Beogradu ranije danas usvojio je zahtev za rehabilitaciju Draboljuba Mihailovića, jer je prema oceni suda, on 1946. godine osuđen na smrt streljanjem u postupku koji nije bio fer i pravičan, a iz ideoloških i političkih razloga.
Pokolj muslimana u pljevaljskom, pribojskom, fočanskom i čajničkom kraju je bio najmasovniji ratni zločin etničkog čišćenja koji su počinile četničke formacije tokom drugog svetskog rata.
U ovoj operaciji uništenja, izvedenoj početkom februara 1943. godine, ubijeno je više hiljada žitelja opština Pljevlja, Priboj, Foča i Čajniče. Prema četničkom izveštaju, ubijeno je oko 9.200 muslimana, od čega oko 1.200 muškaraca i do 8.000 žena, staraca i dece. Prema posleratnim popisima, stradalo je oko 3.000 civilnih žrtava.
Ovaj masakr civilnog stanovništva je bio ideološki motivisan, a cilj mu je bio etnička homogenizacija zamišljenog velikosrpskog državnog prostora.
Glavni članci: MVAC, Četvrta neprijateljska ofanziva, i Pokolj u bjelopoljskom srezu
U saradnji sa Italijanima, Mihailovićeve snage su tokom proleća i početkom leta 1942. izbacile partizane iz ove oblasti. Četnici su se Italijanima nametnuli kao dragocena antipartizanska snaga čije se pomoći ne mogu lišiti. Ovaj svoj vojni značaj za Italijane oni su koristili za povremene akcije zaposedanja delova teritorije i čišćenja nepoželjnog stanovništva uprkos italijanskim protestima (vidi masakr u Foči avgusta 1942.)
Decembra 1942. godine četnici su prikupili znatne snage da bi učestvovali u osovinskoj operaciji Vajs protiv partizanske Bihaćke republike. Četnici Pavla Đurišića su mobilisani i naoružani od fašističke Italije krenuli iz Crne Gore preko Sandžaka za Bosnu. 23. decembra četnički vođa Draža Mihailović je naložio rukovodiocu operacija Zahariju Ostojiću da za sad prema muslimanima budu mirni, ali spremni za napad:
„23-eg decembra Lukačević bio kod mene. Za sada prema Turcima bićemo mirni sem ako oni ne napadnu u kome slučaju Voja će ih po našem običaju napasti sa četiri strane i to od Čelebića, od Priboja, od Šehovića i od pravca zapadno od Ćajniče. Pavle je istog mišljenja“
(Depeša generala Draže Mihailovića majoru Petru Baćoviću od 25. decembra 1942.)
Događaj koji je posebno aktuelizovao ovaj plan napada sa četiri strane, bilo je naoružavanje Muslimana u decembru 1942. Neki njihovi lideri postigli su sporazum po kome bi Italijani naoružali muslimansku miliciju i priznali je za „Dobrovoljačku antikomunističku miliciju”, kao što su prethodno četnike. U svom naređenju za akciju, Mihailović ih spominje kao „ustaško-muslimanske razbojničke bande, u vidu italijanske milicije”
Pored opštih ideoloških smernica i instrukcija, Mihailović je neposredno uoči pokolja, 2. januara 1943. godine uputio depešu Baćoviću u kojoj govori o pripremama povodom “projekta za raščišćavanje Turske u oblasti Čajniča”.
Wikicitati „Povodom projekta za raščišćavanje Turske u oblasti Čajniča naredio sam Pavlu da sa Vojom izvrši potrebne pripreme za polovinu januara… Voji sam naredio da uhvati direktnu vezu sa Vama.[5]“
(Depeša generala Draže Mihailovića majoru Petru Baćoviću od 2. januara 1943.)
Đurišićev izveštaj
„Akcija u Pljevaljskom, Čajničkom i Fočanskom srezu protivu muslimana izvršena je.
Operacije su izvedene tačno po naređenju i izdatoj zapovesti. Napad je počeo u određeno vreme. Svi komandanti i jedinice izvršili su dobijene zadatke na opšte zadovoljstvo.
Sva muslimanska sela u tri pomenuta sreza su potpuno spaljena da nijedan njihov dom nije ostao čitav. Sva imovina je uništena sem stoke, žita i sena.
Za vreme operacija se pristupilo potpunom uništavanju muslimanskog življa bez obzira na pol i godine starosti.
Žrtve. — Naše ukupne žrtve su bile 22 mrtva od kojih 2 nesrećnim slučajem i 32 ranjena. Kod muslimana oko 1.200 boraca i do 8.000 ostalih žrtava: žena, staraca i dece.
Za vreme početnih operacija, muslimani su se dali u bekstvo ka Metaljci, Čajniču i reci Drini. Na Metaljci je našao sklonište mali deo stanovništva. U Čajniču se računa da ima do 2.000 izbeglica, a jedan deo je uspeo da umakne preko Drine pre nego što su određene jedinice izvršile presecanje mogućih otstupnih pravaca na tom sektoru. Sve ostalo stanovništvo je uništeno.
Moral: kod naših jedinica bio je u svakom pogledu izvrstan i na veoma visokom stupnju. Herojski poduhvati svakog pojedinca i čitavih jedinica sa svojim starešinama su u svakoj situaciji dokazali vidnog izražaja i zaslužuju svaku pohvalu. Moral kod muslimana bio je takoreći srušen. Zavladala je epidemija straha od naših četnika, tako da su bili prosto izgubljeni.[13]“
Mihailovićevi osvrti
Nakon obavljene operacije general Mihailović upućuje majoru Radoslavu Đuriću depešu 18. februara 1943. godine u kojoj čišćenje muslimana prikazuje kao zasluženu kaznu, a ujedno dovodi u vezu sa strateškim povezivanjem Srbije i Crne Gore i čišćenjem oblasti Foče prošlog leta:
Wikicitati „Muslimani po nagovoru Italijana i sa njihovim oružjem vršili su napade na srpska sela. Tako su pred nosem Italijana južno od Sjenice napali na selo Buđevo. Zbog ovoga im je uništeno 33 sela na desnoj obali Lima. To je bilo na Božić. U oblasti Čajniča Muslimani kao talijanski milicioneri vršili su dug teror. Sad su to platili vrlo skupo. Oblast Čajniče je očišćeno od njih. Veza Srbije i Crne Gore preko Sandžaka sada je osigurana jer je i oblast Foče još prošlog leta očišćena.[14]“
(―)
U sasvim drugom tonu, pisao je Draža predsedniku Jugoslovenske vlade Slobodanu Jovanoviću, 16. aprila 1943. godine:
Wikicitati „Muslimani su uništavani kao italijanska milicija, dok su muslimani pod vođstvom majora Fehima Musakadića sa nama.[15]“
Broj i struktura žrtava
Nakon Drugog svetskog rata Zemaljske komisije za utvrđivanje zločina okupatora i njegovih pomagača Bosne i Hercegovine i Crne Gore, kao i Državna komisija za utvrđivanje zločina okupatora i njegovih pomagača FNRJ, načinile su popise žrtava četničkih pokolja tokom Drugog svetskog rata sa teritorije opština Pljevlja, Priboj, Foča i Čajniče. Ovi popisi obuhvataju i poimenična navođenja žrtava četničkih pokolja na području ovih opština u februaru 1942.
U opštini (srezu) Pljevlja popisano je 1.380 žrtava ovog pokolja.[16] U Boljanićima je ubijeno najmanje 384 stanovnika, u Bukovici (mikroregion od desetak sela i zaselaka neposredno uz granicu sa Bosnom) ubijeno je najmanje 556 stanovnika, a na području nekadašnje seoske opštine Meljak ubijeno je 500 stanovnika.
Za opštinu (srez) Foča publikovan je popis od ukupno 3.525 muslimanskih žrtava ubijenih od strane četnika i 57 stradalih od neustanovljenih počinilaca. Ovaj spisak odnosi se na stradanje muslimanskog stanovništva fočanske opštine tokom čitavog Drugog svetskog rata, uključujući i masovne četničke zločine 1941-1942.[17] Vredi naglasiti da su ovo rezultati popisa Zemaljske komisije za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača Bosne i Hercegovine. Međutim, ovo nisu potpuni podaci kada je reč o ljudskim gubicima opštine Foča u Drugom svetskom ratu, uključujući gubitke muslimanskog i srpskog stanovništva. Savezni popis “Žrtve rata 1941-1945.” iz 1964. i revizija ovog popisa koju su uradili saradnici Muzeja žrtava genocida iz Beograda, daju potpunije podatke o ljudskim gubicima opštine Foča 1941-1945. Ovo uključuje i potpunije podatke za stradale Muslimane (Bošnjake) sa područja ove opštine. Prema rezultatima saveznog popisa iz 1964. i njihovoj delimičnoj reviziji, na teritoriji opštine Foča tokom Drugog svetskog rata stradalo je 6.030 stanovnika, što ovu opštinu čini najstradalnijom u istočnoj Bosni. Od ovog broja na stradale Muslimane (Bošnjake) otpada 4.924 (81,66%), a na Srbe 1.046 (17,35%). Ogromna većina Muslimana sa teritorije opštine Foča ubijena je od strane četnika. Za 1943. zabeleženo je stradanje 1.043 Muslimana (Bošnjaka), dok je najveće stradanje muslimanskog stanovništva ove opštine zabeleženo 1942. kada je ubijeno 2.508 Muslimana, dok je 1941. ubijeno 1.145 Muslimana. U poslednje dve ratne godine stradao je mnogo manji broj Muslimana: 228. Ovi podaci nam sugerišu da je najveći broj stradalih Muslimana opštine Foča izgubio život u prve dve ratne godine, od čega je 1942. stradala polovina (50,93%). Kada je reč o rodnoj (polnoj) strukturi stradalih Muslimana, 3.447 su muškarci, a 1.477 ili 30% su žene. Ovo je samo dodatni dokaz da je većina ubijenih Muslimana na ovom području pripadala civilnom, neboračkom stanovništvu. Takođe, ovo potvrđuje i podatak da je samo 4,54% (274) stradala stanovnika opštine Foča tokom rata pripadalo nekoj vojnoj formaciji, tj. da su 95,46% stradalih bili civili.[18]
Za opštinu Čajniče ustanovljeno je 598 muslimanskih žrtava, takođe većinom u drugim pokoljima[19]. Treba imati na umu i neizbežnu nekompletnost ovih popisa.
Na teritoriji opštine Priboj četnici su februara 1943. ubili najmanje 1.547 Muslimana (Bošnjaka), koliko je 1946. poimenice popisano od strane Državne komisije za utvrđivanje zločina okupatora i njihovih pomagača FNRJ. Ovaj registar pohranjen je u Arhivu Jugoslavije u Beogradu i publikovan je 1996.[20][21] Ovo su najmasovnija ubistva na tlu Srbije koja su počinili pripadnici neke domaće vojne formacije u kratkom vremenskom intervalu, tokom 1941-1945. U mnogim selima pobijeno je i preko 100 stanovnika, a desetkovane su čitave porodice, uključujući velik broj žena i dece. U selu Zagradina ubijeno je 304 lica, u Plašću 163, u Kasidolu 139, u Penezićima 137, u Sočicama 129, u Potocima 122, u Zastijenju 112, u Golešima 84, itd.[22]
Karakteristično je da su među žrtvama zastupljene sve starosne i obe polne grupe, sa izrazito velikim procentualnim učešćem dece najmlađeg uzrasta.
Na području opštine/sreza Pljevlja od ukupno 1.380 muslimanskih žrtava februarskog pokolja 1943, 581 su bili deca do 10 godina starosti, odnosno 42%, a ako uračunamo i decu zaključno sa 14. godinom onda ukupan broj stradale dece ispod 15 godina starosti iznosi 698, odnosno 50,5%, što čini preko polovine žrtava.[23].
Na području opštine/sreza Priboj od ukupno 1.547 žrtava februarskog pokolja 1943, 665 su bili deca do 15 godina starosti, odnosno 42,9%. Kada je reč o najmlađoj deci, odnosno o deci do 10 godina starosti, na teritoriji opštine Priboj za samo nekoliko dana početkom februara 1943. četnici Draže Mihailovića ubili su 553 dece ovog uzrasta ili 35,7%.[24] Ako u procenat stradalih uračunamo decu. žene i starce, nije teško zaključiti da je na području Pljevalja i Priboja preko 70% stradalih pripadalo jednoj od ove tri kategorije stanovništva.
U Mihailovićevom i Đurišićevom naređenju za akciju kao povod su navedeni zločini prema srpskom stanovništvu. Ovih zločina je u tim krajevima bilo, ali njihova brojnost nije samerljiva sa odmazdom. Na primer, u pljevaljskoj opštini, na teritoriji mesne zajednice Bukovica, bilo je tokom rata 11 civilnih žrtava pravoslavne vere i 563 žrtve islamske vere, na teritoriji mesne zajednice Boljanići 33/389, a na teritoriji mesne zajednice Meljak, gde je pravoslavno i muslimansko stanovništvo bilo podjednako brojno, bilo je 12 pravoslavnih civilnih žrtava i 486 muslimanskih.[25]
Novi Pazar – Vijećnički klub Liste „Za Bošnjake, Sandžak i Muftiju“ zaprepašćen je činjenicom da iz medija saznaje kako je predsjednik Bošnjačkog Nacionalnog Vijeća Sulejman Ugljanin zakazao III redovnu sjednicu Bošnjačkog nacionalnog vijeća za petak 15. maj 2015. godine u 14:30 h u Glavnom uredu Vijeća bez da su na sjednicu pozvani vijećnici opozicije.
Ovakvo ponašanje predsjednika Vijeća za svaku je osudu i govori u prilog onome na šta vijećnički klub Liste „Za Bošnjake, Sandžak i Muftiju“ već duže vrijeme upozorava da Ugljanin ne želi konstruktivnu opoziciju i da je BNV pretvorio u servis svoje političke partije.
Uigljanin nema ni zakonskog osnova da održi sjednicu na kojoj nije pozvao vijećnike opozicije, jer za redovnu sjednicu poziv mora biti upućen svim vijećnicima najmanje seadam dana prije održavanja sjednice.
Također, na vrijeme smo upozravali Ugljanina, repbličke vlasti i javnost da će Bošnjačko nacionalno vijeće izgubiti legitimitet ukoliko se u zakonskome roku ne održe sjednice Vijeća. Obzirom da se taj zakonski rok bliži, Ugljanin ovako nezakonskim pokušajem zakazivanja sjednice dovodi u pitanje opstanak Bošnjačkoga Nacionalnoga Vijeća i daje mogućnost zakonodavcu da isto izbriše iz Registra nacionalnih savjeta nacionalnih manjina u Republici Srbiji.
Upozoravamo Ugljanina da ovakvim postupcima nanosi nenadoknadivu štetu Bošnjacima, za šta će snositi i posljedice
Beograd — Liga socijaldemokrata Vojvodine ocenila je da je institut predsednika Srbije zloupotrebljen radi rehabilitacije Dragoljuba Mihailovića. SDU: Uvreda za žrtve.
“Šta je drugo nego pritisak institucije predsednika Srbije na pravosuđe, kada je upravo njegov savetnik Oliver Antić punomoćnik predlagača rehabilitacije? Isti onaj Oliver Antić koji je predlagao da na paradi povodom 70 godina oslobođenja Beograda budu i četnička obeležja”, piše u saopštenju potpredsednika LSV Đođra Stojšića.
U saopštenju se dodaje da je među predlagačima rehabilitacije i profesorka Smilja Avramov, koju je predsednik države Tomislav Nikolić nedavno odlikovao, a koja je bila jedan od glavnih ideologa i potpornih stubova režima Slobodana Mioševića tokom devedesetih godina.
Zagorka Golubović: Sramota za bivšu Jugoslaviju
Sociološkinja Zagorka Golubović rekla je da je rehabilitacija Mihailovića sramota za bivšu Jugoslaviju.
“Ja sam iz ličnog iskustva znala da su Mihailović i njegova vojska bili neprijatelji ove zemlje. Ako se rehabilitacija sprovede, ja mislim da će to biti najveća sramota za bivšu Jugoslaviju”, kazala je Golubović.
“Današnja odluka je prava poruka koju šalje Srbija sa ovakvim predsednikom države povodom 70 godina od pobede nad fašizmom. Ono učešće Tomislava Nikolića na paradi u Moskvi je samo bilo licemerje i udvorništvo Putinu”, ocenili su iz LSV.
Upozorava se i da se Tomislav Nikolić nikada nije odrekao titule četničkog vojvode, te da onda “ne treba ni da čudi upotreba i pritisak insitutucije predsednika Srbije na pravosuđe kako bi se promenila istorija i sasvim relativizovala antifašistička tradicija i narodnooslobodilačka borba”.
Socijaldemokratska unija (SDU) saopštila je da je vest o rehabilitaciji primila “s nevericom i dubokim žaljenjem”.
“Socijaldemokratska unija smatra rehabilitaciju Dragoljuba Mihailovića uvredom za sve žrtve i prave borce protiv okupatora i njihovih saradnika tokom Drugog svetskog rata. Tužno je da se, samo pet dana posle proslave sedamdeset godina pobede nad fašizmom, kojoj su i građani i građanke Srbije dali značajan doprinos, u našoj zemlji rehabilituju osobe koje su bile deo poraženih snaga”, navodi se u saopštenju SDU.
Ta stranka podseća da “brojni nedvosmisleni dokazi o saradnji pokreta Dragoljuba Mihailovića s fašističkim okupatorom u periodu od 1942-1945. godine i zločinima koje su pripadnici te vojske počinili, nisu bili dovoljni sudiji Višeg suda u Beogradu da potvrdi presudu iz 1946. godine”.
“Ova presuda predstavlja samo završetak pokušaja revizije istorije, koji traje već više od dvadeset godina i u koju su često bili uključeni i najviši državni funkcioneri”, dodaje se u saopštenju. Viši sud u Beogradu usvojio je danas zahtev za rehabilitaciju Dragoljuba Draže Mihailovića, čime je poništio presudu kojom je Mihailović 1946. godine osuđen na smrt streljanjem zbog saradnje sa okupatorom u Drugom svetskom radu. Predsedavajući sudskog veća Aleksandar Trešnjev rekao je, obrazlažući presudu, da sud nije utvrdjivao da li je Dragoljub Mihailović ratni zločinac ili ne, već isključivo da li je imao fer i pravično suđenje.
Beograd — Ministar unutrašnjih poslova Nebojša Stefanović izjavio je danas da je lično nezadovoljan odlukom suda o rehabilitaciji Draže Mihailovića.
Viši sud u Beogradu rehabilitovao je danas komandanta Kraljevske vojske u otadžbini generala Dragoljuba Dražu Mihailovića i vratio mu građanska prava koja su mu bila oduzeta u političko-ideološkom procesu komunističkog režima 1946. godine.
Stefanović je podvukao da je to njegov lični stav i naglasio da je, kao potomak partizanskog borca koji je učestvovao u oslobađanju Beograda i Srbije tokom Drugog svetskog rata, nezadovoljan rehabilitacijom Mihailovića.
“Naravno, ne mešam se u odluke nezavisnih pravosudnih organa, oni su verovatno imali više pravnih argumenata i dokaza nego što ja imam”, rekao je Stefanović i ponovio da je lično nezadovoljan tom odlukom.
Novi Pazar – Sandžačka demokratska partija osuđuje kao sramnu odluku Višeg suda u Beogradu da rehabilituje vođu četničkog pokreta Dražu Mihajlovića.
Smatramo da Viši sud nema pravo da se bavi prekrajanjem istorije, a posebno je sramno to što ovakva odluka nije uzela u obzir nebrojna dokumentovana zlodela četničkog pokreta, već su se sakrili iza proceduralnih nedostataka postupka iz 1946. godine.
O Draži Mihajloviću i četničkom pokretu jedini pravičan sud može da donese istorija, a istorija je jasno kazala da su četnici jedan zločinački i šovinistički pokret koji je u saradnji i pod zaštitom okupatora terorisao, ubijao i sprovodio etničko čišćenje u periodu II svetskog rata.
Sudije Višeg suda nisu uzeli u obzir ni činjenicu da se četnička ideologija nije promenila i da je i danas prisutna u na ovim prostorima. Zadojeni Dražinom ideologijom grupa monstruma okićeni četničkim obeležjima masakrirala je nevine ljude u Štrpcima, Srebrenic, Goraždu i mnogim drugim mestima masovnih stradanja civila.
Sada se ljudi sa pravom pitaju, hoće li neko za 50-60 godina rehabilitovati Milana Lukića, Ratka
Mladića, Radovana Karadžića i ostale žločince koji na svojim rukama imaju krv hiljada nedužnih ljudi, žena i dece.
Oni koji su doneli ovakvu odluku bez sumnje postaju saučesnici i nose teret svih zlodela koji su počinjeni pod komandom Draže Mihajlovića tokom II svetskog rata, ali i svih onih zločina koji su počinjeni u njegovo ime i pod njegovom ideologijom u novijoj istoriji.
Nama kao društvu treba da krenemo napred, da prevaziđemo istorijske podele i zajedno radimo na boljoj budućnosti za svoju decu. Jasno je da će na tom putu biti puno prepreka, a ova odluka
Višeg suda je samo jedna od njih. Nadamo se da ćemo u budućnosti biti društvo koje će slaviti pesnike, naučnike, umetnike, a ne ubice, koje će pravdu tražiti za žrtve, a ne za zločince.
